İyi Klinik Uygulamalar (GCP) Eğitimi: ICH-GCP Sertifikası Rehberi 2025

İyi Klinik Uygulamalar (GCP - Good Clinical Practice), ilaç ve tıbbi cihaz klinik araştırmalarının etik ve bilimsel kalite standartlarını belirleyen uluslararası bir kılavuzdur. Bu kapsamlı rehberde, GCP eğitimi, ICH-GCP standartları ve klinik araştırma kariyeri hakkında bilmeniz gereken her şeyi bulacaksınız.

İyi Klinik Uygulamalar (GCP) Nedir?

İyi Klinik Uygulamalar (GCP), klinik araştırmaların tasarımı, yürütülmesi, kaydı ve raporlanması için uluslararası etik ve bilimsel kalite standardıdır.

GCP'nin Temel Prensipleri

1. Katılımcı Haklarının Korunması

İnformatik onam (informed consent) alınması
Gizlilik ve veri güvenliğinin sağlanması
Gönüllü katılım prensibi
Çekilme hakkının tanınması

2. Bilimsel Bütünlük

Protokole uygunluk
Veri kalitesi ve güvenilirliği
Kayıt tutma ve dokümantasyon
Şeffaflık ve izlenebilirlik

3. Etik Kurul Onayı

Bağımsız etik kurul incelemesi
Risk-fayda değerlendirmesi
Protokol değişikliklerinin onayı

ICH-GCP Nedir?

ICH-GCP (International Council for Harmonisation - Good Clinical Practice), ilaç düzenleyici otoriteleri ve ilaç endüstrisi arasında oluşturulan uluslararası harmonize GCP kılavuzudur.

ICH-GCP E6(R2) Güncellemesi (2016):

Risk tabanlı izleme yaklaşımı
Elektronik kayıt sistemleri ve veri bütünlüğü
21 CFR Part 11 uyumluluğu
Kalite yönetim sistemi entegrasyonu

Türkiye'de GCP: İYİKÇ ve İKU

İYİKÇ (İyi Klinik Çalışmalar):

Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu (TİTCK) tarafından düzenlenen
İlaç klinik çalışmaları için ulusal kılavuz
ICH-GCP ile uyumlu

İKU (İyi Klinik Uygulamalar):

Tıbbi cihaz klinik araştırmaları için
ISO 14155 standardı ile uyumlu

Kimler GCP Eğitimi Almalı?

Zorunlu Eğitim Gerektiren Roller

1. Klinik Araştırma Ekibi:

Araştırıcılar (Principal Investigator - PI)
Yardımcı Araştırıcılar (Sub-Investigator)
Klinik Araştırma Koordinatörleri (CRC - Clinical Research Coordinator)
Çalışma Hemşireleri (Study Nurse)

2. Sponsor ve CRO Personeli:

Klinik Araştırma Sorumluları (CRA - Clinical Research Associate/Monitor)
Proje Yöneticileri (Clinical Project Manager)
Veri Yöneticileri (Data Manager)
Medikal Yazarlar (Medical Writer)
Farmakovijilans Uzmanları

3. Düzenleyici ve Kalite Personeli:

Düzenleyici İşler Uzmanları (Regulatory Affairs)
Kalite Güvence Uzmanları (QA Auditor)
Etik Kurul Üyeleri

4. Destekleyici Personel:

Laboratuvar Personeli
Eczacılar (İlaç Sorumluları)
Radyoloji ve Görüntüleme Uzmanları

Hangi Bölümlerden Mezunlar Başvurabilir?

Tıp ve Sağlık Bilimleri:

Tıp Fakültesi mezunları
Eczacılık Fakültesi mezunları
Hemşirelik mezunları
Veteriner Fakültesi mezunları
Diş Hekimliği Fakültesi mezunları

Fen Bilimleri ve Mühendislik:

Biyoloji / Moleküler Biyoloji ve Genetik
Biyomühendislik
Biyomedikal Mühendisliği
İstatistik ve Biyoistatistik

GCP Eğitimi İçeriği

Acadezone tarafından sunulan ICH-GCP Eğitim Programı, klinik araştırmalarda çalışmak için gerekli tüm yetkinlikleri kazandırır.

Eğitim Süresi ve Formatı

Toplam Süre: 40 saat (5 gün)
Günlük Eğitim: 8 saat
Format: Yüz yüze veya online canlı
Dil: Türkçe veya İngilizce
Sertifika: Uluslararası geçerlilikte ICH-GCP sertifikası

Detaylı Modül İçeriği

Modül 1: GCP ve ICH-GCP'ye Giriş (4 saat)

1.1 Klinik Araştırmalarda Etik ve Tarihçe

Nürnberg Kodu ve Helsinki Deklarasyonu
Belmont Raporu ve temel etik prensipler
Tarihi klinik araştırma skandalları ve dersler
Modern düzenleyici çerçeve

1.2 ICH-GCP Standardı

ICH organizasyonu ve yapısı
ICH-GCP E6(R1) ve E6(R2) karşılaştırması
13 GCP prensibi
Risk tabanlı yaklaşım (Risk-Based Monitoring)

1.3 Türkiye'de Klinik Araştırma Düzenlemeleri

İYİKÇ (İyi Klinik Çalışmalar) kılavuzu
TİTCK düzenlemeleri ve başvuru prosedürleri
Klinik Araştırmalar Hakkında Yönetmelik
İlaç ve Biyolojik Ürünler Klinik Araştırmaları

Modül 2: Klinik Araştırma Süreci (8 saat)

2.1 Araştırma Tasarımı ve Protokol Hazırlama

Faz I, II, III, IV çalışma farkları
Randomizasyon ve körleme (blinding)
Dahil edilme ve hariç tutulma kriterleri
Birincil ve ikincil sonlanım noktaları (endpoints)
İstatistiksel güç analizi ve örneklem büyüklüğü

2.2 Araştırıcı Broşürü (Investigator Brochure)

IB içeriği ve formatı
Farmakokinerik ve farmakodinamik veriler
Preklinik ve klinik güvenlik verileri
IB güncellemeleri

2.3 Klinik Araştırma Protokolü Elemanları

Protokol özeti ve amaçlar
Çalışma tasarımı ve metodoloji
Güvenlik izleme planı
Veri yönetimi planı
İstatistiksel analiz planı (SAP)

2.4 İnformatik Onam (Informed Consent)

Onam alma süreci ve dokümantasyonu
Onam formu içeriği ve dili
Özel popülasyonlar (çocuklar, gebeler, yaşlılar)
Yeniden onam gerektiren durumlar

Modül 3: Etik Kurul ve Düzenleyici Süreçler (6 saat)

3.1 Etik Kurul Başvuruları

Etik kurul yapısı ve bağımsızlığı
Başvuru dokümantasyonu
Risk-fayda değerlendirmesi
Protokol değişiklikleri ve onaylar
Hızlı güvenlik raporları (Safety Report)

3.2 Düzenleyici Otorite Başvuruları

TİTCK başvuru süreci
Klinik Araştırma Başvuru Formu (CTAF)
İlaç Klinik Araştırmaları Değerlendirme Formu
EudraCT ve ClinicalTrials.gov kayıtları

3.3 Sponsor ve CRO Rolleri

Sponsor sorumlulukları
CRO (Contract Research Organization) seçimi
Delegasyon ve görev transferi
Sponsor-araştırıcı anlaşması

Modül 4: Klinik Araştırmanın Yürütülmesi (10 saat)

4.1 Site Seçimi ve Başlatma

Site uygunluk değerlendirmesi (Site Feasibility)
Araştırıcı toplantıları (Investigator Meeting)
Site başlatma ziyareti (SIV - Site Initiation Visit)
Ekip eğitimi ve delegasyon logları

4.2 Katılımcı Yönetimi

Katılımcı alımı ve tarama (screening)
Randomizasyon prosedürleri
Ziyaret zamanlaması ve protokol uyumu
Katılımcı geri çekilmeleri
Protokol sapmaları ve ihlalleri

4.3 Veri Toplama ve Kayıt

Kaynak dokümanlar (source documents)
Vaka Rapor Formları (CRF - Case Report Form)
Elektronik Veri Toplama (EDC - Electronic Data Capture)
21 CFR Part 11 uyumlu elektronik kayıtlar
ALCOA+ prensibi (Attributable, Legible, Contemporaneous, Original, Accurate + Complete, Consistent, Enduring, Available)

4.4 Araştırma İlacı Yönetimi

İlaç tedarik zinciri
Depolama ve stabilitesi
İlaç dağıtım ve kayıtları
İlaç uyumu (compliance) izleme
İlaç geri dönüşü ve imhası

4.5 Laboratuvar ve Biyolojik Örnekler

Merkezi laboratuvar ve yerel laboratuvar
Normallik aralıkları ve referans değerler
Biyolojik örnek toplama ve taşıma
Biyobanka ve gelecek kullanım onayı
Sertifikalı laboratuvarlar (ISO 17025)

Modül 5: İzleme ve Kalite Güvencesi (6 saat)

5.1 Klinik İzleme (Clinical Monitoring)

İzleme planı ve strateji
On-site monitoring ziyaretleri
Uzaktan izleme (Remote Monitoring)
Kaynak veri doğrulama (SDV - Source Data Verification)
İzleme raporları

5.2 Risk Tabanlı İzleme (RBM)

Kritik veri ve süreçlerin belirlenmesi
Risk göstergeleri (KRIs - Key Risk Indicators)
Merkezi izleme (Central Monitoring)
Veri analitiği ve trend analizi

5.3 Kalite Güvence Denetimleri (QA Audits)

İç denetim programı
Sponsor denetimleri
Düzenleyici denetimler (TİTCK, FDA, EMA inspections)
CAPA (Düzeltici ve Önleyici Faaliyetler)

Modül 6: Güvenlik Raporlaması (4 saat)

6.1 Advers Olay Yönetimi

Advers olay (AE) vs. advers reaksiyon (AR)
Ciddi advers olaylar (SAE - Serious Adverse Event)
Beklenen ve beklenmeyen reaksiyonlar
Nedensellik değerlendirmesi

6.2 Farmakovijilans ve Raporlama

SUSAR (Suspected Unexpected Serious Adverse Reaction)
Hızlı raporlama süreleri (7/15 gün)
Yıllık güvenlik raporları (DSUR - Development Safety Update Report)
Güvenlik veri tabanları

Modül 7: Veri Yönetimi ve İstatistiksel Analiz (4 saat)

7.1 Veri Yönetimi Süreci

Veri tabanı tasarımı
Veri temizleme (data cleaning) ve sorgular
Veri kilitlenmesi (database lock)
Veri güvenliği ve yedekleme

7.2 İstatistiksel Analiz

İstatistiksel analiz planı (SAP)
ITT (Intention to Treat) vs. PP (Per Protocol) analiz
Ara analiz ve erken sonlandırma
P değeri ve istatistiksel anlamlılık
Güven aralıkları

Modül 8: Araştırma Kapanışı ve Raporlama (2 saat)

8.1 Site Kapanış Ziyareti

Doküman arşivleme (25 yıl)
İlaç iadesi ve muhasebesi
Nihai site raporları

8.2 Klinik Çalışma Raporu (CSR)

ICH E3 formatı
Sonuçların raporlanması
Yayın etiği ve yazarlık kriterleri
ClinicalTrials.gov sonuç yayını (12 ay içinde)

GCP Eğitimi Başvuru Şartları

Eğitim Gereksinimleri

Minimum Şartlar:

Üniversite lisans mezunu olmak
Tıbbi terminolojiye aşinalık (tercih)
İngilizce bilgisi (orta seviye - tercih)

Kabul Edilen Bölümler:

Tıp, eczacılık, hemşirelik, veterinerlik
Biyoloji, moleküler biyoloji, biyomühendislik
İstatistik, matematik, bilgisayar mühendisliği
Diğer fen ve sağlık bilimleri alanları

Önerilen Ön Koşul Eğitimler:

Tıbbi terminoloji
Farmakoloji temelleri
Biyoistatistik temelleri
Araştırma Etiği

Yaş ve Yasal Gereklilikler

En az 18 yaşında olmak
Türk vatandaşı veya çalışma izinli yabancı uyruklu
Kamu haklarından mahrum olmamak

Sınav ve Sertifikasyon Süreci

Sınav Formatı

ICH-GCP Sertifika Sınavı:

Soru Sayısı: 50 soru
Format: Çoktan seçmeli (4 şık)
Süre: 90 dakika
Geçme Notu: 80/100
Dil: Türkçe veya İngilizce

Konu Dağılımı:

ICH-GCP Prensipleri ve Etik: 10 soru
Protokol ve Araştırma Tasarımı: 8 soru
İnformatik Onam: 5 soru
Araştırma Yürütme: 12 soru
Veri Yönetimi: 5 soru
Güvenlik Raporlaması: 6 soru
İzleme ve Kalite: 4 soru

Sertifikasyon

1. Eğitim Katılımı:

En az %90 devam zorunluluğu
Modül sonrası mini değerlendirmeler

2. Sınav Başarısı:

Teorik sınavdan en az 80 puan
Başarısız olma durumunda ücretsiz 1 tekrar hakkı

3. Sertifika Alımı:

Uluslararası geçerlilikte ICH-GCP Sertifikası
Dijital sertifika + basılı sertifika
2 yıl geçerlilik süresi

4. Sertifika Yenileme:

2 yılda bir 8 saatlik GCP Refresher Training gerekir
Online yenileme sınavı
Continuous Professional Development (CPD) kredileri

Klinik Araştırma Kariyer Yolları ve Maaşlar (2025)

Klinik Araştırma Sorumlusu (CRA) Maaşları

Deneyim Seviyesi	Aylık Brüt Maaş (TL)	Yıllık Toplam (TL)
Junior CRA (0-2 yıl)	35.000 - 50.000	420.000 - 600.000
CRA (2-4 yıl)	50.000 - 70.000	600.000 - 840.000
Senior CRA (4-7 yıl)	70.000 - 95.000	840.000 - 1.140.000
Lead CRA (7-10 yıl)	95.000 - 130.000	1.140.000 - 1.560.000
Associate Director (10+ yıl)	130.000 - 180.000	1.560.000 - 2.160.000

Diğer Klinik Araştırma Rolleri

Klinik Araştırma Koordinatörü (CRC):

Junior CRC: 28.000 - 40.000 TL/ay
Senior CRC: 40.000 - 60.000 TL/ay

Proje Yöneticisi (Clinical PM):

PM: 70.000 - 100.000 TL/ay
Senior PM: 100.000 - 150.000 TL/ay

Düzenleyici İşler Uzmanı:

Regulatory Affairs Associate: 40.000 - 60.000 TL/ay
Regulatory Affairs Manager: 80.000 - 120.000 TL/ay

Veri Yöneticisi:

Data Manager: 45.000 - 70.000 TL/ay
Senior Data Manager: 70.000 - 100.000 TL/ay

Sektörel ve Şirket Bazlı Farklılıklar

Yüksek Maaş Veren Sektörler:

Büyük İlaç Şirketleri (Big Pharma): +30-40% prim
Global CRO'lar (Parexel, IQVIA, PPD): +20-30% prim
Biyoteknoloji Şirketleri: +25-35% prim
Tıbbi Cihaz Şirketleri: +15-25% prim

Çalışma Modeli Farklılıkları:

On-site (sahada): Standart maaş + seyahat masrafları
Home-based: +10-15% (ofis maliyeti olmadığı için)
Hybrid: Standart

Yan Haklar ve Avantajlar

Araç veya araç kiralama bütçesi (sahada çalışanlar)
Yemek kartı: 2.000 - 4.000 TL/ay
Özel sağlık sigortası: Geniş kapsamlı + aile ekleme
Performans bonusu: Yıllık maaşın %10-25'i
Eğitim bütçesi: Yurtdışı konferans ve eğitimler
Esnek çalışma saatleri
Uzaktan çalışma imkanı

Kariyer Gelişim Yolu

CRC (Klinik Araştırma Koordinatörü) → 1-2 yıl
    ↓
Junior CRA (Monitör) → 2 yıl
    ↓
CRA → 2-3 yıl
    ↓
Senior CRA → 3-4 yıl
    ↓
Lead CRA / Team Lead → 3-4 yıl
    ↓
Associate Director / Associate PM → 3-5 yıl
    ↓
Director / Senior PM → 5+ yıl
    ↓
VP Clinical Operations

GCP ile İlgili Standartlar ve Düzenlemeler

Uluslararası Standartlar

ICH Kılavuzları:

ICH E6(R2): GCP standardı
ICH E3: Klinik çalışma raporlaması
ICH E8: Klinik çalışma genel hususlar
ICH E9: İstatistiksel prensipler
ICH E2A-E2F: Güvenlik raporlaması

ISO Standartları:

ISO 14155: Tıbbi cihaz klinik araştırmaları
ISO 14971: Risk yönetimi
ISO 13485: Tıbbi cihaz kalite yönetimi

FDA Düzenlemeleri:

21 CFR Part 50: Informed Consent
21 CFR Part 56: Institutional Review Boards (IRB)
21 CFR Part 312: Investigational New Drug (IND)
21 CFR Part 11: Elektronik kayıtlar ve imzalar

Türkiye Mevzuatı

İYİKÇ (İyi Klinik Çalışmalar):

TİTCK tarafından yayınlanmış
ICH-GCP ile uyumlu
Ulusal regülasyonlar

İlgili Yönetmelikler:

Klinik Araştırmalar Hakkında Yönetmelik (2013)
İlaç ve Biyolojik Ürünlerin Klinik Araştırmaları Hakkında Yönetmelik
Tıbbi Cihaz Klinik Araştırmaları Yönetmeliği

Eğitim Ücretleri ve Kayıt (2025)

Acadezone Fiyatlandırması

Eğitim Türü	Normal Fiyat	İndirimli Fiyat*
Yüz Yüze Eğitim (Türkçe)	15.750 TL	12.600 TL
Online Canlı Eğitim (Türkçe)	12.750 TL	10.200 TL
Yüz Yüze Eğitim (İngilizce)	18.750 TL	15.000 TL
Online Canlı Eğitim (İngilizce)	15.750 TL	12.600 TL
Kurumsal Eğitim (10+ kişi)	Özel Fiyat	Özel Fiyat

Fiyata Dahil Olanlar:

40 saatlik kapsamlı ICH-GCP eğitimi
Uluslararası geçerlilikte sertifika
Tüm eğitim materyalleri (PDF + basılı)
Örnek protokol, ICF, CRF dokümanları
Sınav ücreti + 1 tekrar sınav hakkı
2 yıllık refresher eğitim %50 indirim
Yemek (yüz yüze eğitimlerde)
1 yıl danışmanlık desteği

*İndirimli fiyatlar erken kayıt, grup kayıtları ve öğrenciler için geçerlidir.

Paket Eğitim Fırsatları

GCP + GMP Paketi: %20 indirim

İyi Klinik Uygulamalar + [GMP Eğitimi](/blog/GMP-egitimi)
İlaç araştırma ve üretimde çalışmak isteyenler için

GCP + 21 CFR Part 11 Paketi: %15 indirim

FDA elektronik kayıt uyumluluğu ile birlikte

GCP + ISO 14155 Paketi: %15 indirim

Tıbbi cihaz klinik araştırmaları için

Kayıt ve İletişim

Online Başvuru: Website: acadezone.com

Telefon: +90 (XXX) XXX XX XX

E-posta: info@acadezone.com

Eğitim Dönemleri:

Ayda 1-2 dönem
Hafta içi ve hafta sonu seçenekleri
Online eğitimler: Esnek program
Kurumsal eğitimler: Talep üzerine

Klinik Araştırma Sektörünün Geleceği

Türkiye'de Klinik Araştırma Pazarı

2025 Projeksiyonları:

Yıllık pazar büyümesi: %12-15
Toplam klinik çalışma sayısı: 2,000+
Yeni iş fırsatları: 3,000+ pozisyon
Yurtdışı hasta alımı artışı

Büyüme Alanları:

Onkoloji çalışmaları
Biyolojik ürünler ve biyobenzerler
Nadir hastalık araştırmaları
Dijital sağlık ve telemedicine çalışmaları

Teknolojik Gelişmeler

1. Decentralized Clinical Trials (DCT)

Uzaktan hasta izleme
Ev ziyaretleri
Tele-sağlık entegrasyonu
Wearable teknolojiler

2. Yapay Zeka ve Veri Analitiği

Hasta alımı için AI
Risk tahmin modelleri
Gerçek dünya verileri (RWD/RWE)

3. Dijital Sağlık Teknolojileri

ePRO (Electronic Patient Reported Outcomes)
eConsent sistemleri
Mobil sağlık uygulamaları
Blockchain ile veri güvenliği

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. GCP eğitimi kimler için gereklidir?

GCP eğitimi, klinik araştırmalarda görev alan tüm personel için zorunludur:

Araştırıcılar (doktorlar, diş hekimleri, veterinerler)
Klinik araştırma koordinatörleri (CRC)
Klinik araştırma sorumluları/monitörler (CRA)
Çalışma hemşireleri
Sponsor ve CRO personeli
Etik kurul üyeleri

Düzenleyici otoriteler (TİTCK, FDA, EMA) denetimlerde GCP eğitim sertifikalarını kontrol eder.

2. ICH-GCP sertifikası ne kadar süre geçerlidir?

ICH-GCP sertifikası 2 yıl geçerlidir. Sertifikanın yenilenmesi için:

8 saatlik GCP Refresher Training (tazeleme eğitimi) almanız gerekir
Yenileme sınavı (50 soru, 80 geçme notu)
Veya yeni bir full GCP eğitimi alabilirsiniz

Birçok şirket ve CRO, yıllık GCP güncelleme eğitimi politikası uygular.

3. GCP eğitimi ile hangi pozisyonlara başvurabilirim?

GCP sertifikası ile başvurabileceğiniz başlıca pozisyonlar:

Junior CRA (Clinical Research Associate) - 35.000-50.000 TL/ay
Klinik Araştırma Koordinatörü (CRC) - 28.000-40.000 TL/ay
Regulatory Affairs Associate - 40.000-60.000 TL/ay
Data Manager (Veri Yöneticisi) - 45.000-70.000 TL/ay
Pharmacovigilance Specialist - 38.000-55.000 TL/ay
Clinical Project Coordinator - 42.000-62.000 TL/ay

Deneyim kazandıkça maaşlar 100.000-180.000 TL/ay seviyelerine çıkabilir.

4. CRA olmak için sadece GCP eğitimi yeterli mi?

GCP eğitimi temel gereksinimdir, ancak CRA olmak için:

Üniversite mezunu olmak (tercihen sağlık bilimleri veya fen bilimleri)
İngilizce (en az B2 seviyesi)
Bilgisayar becerileri (Excel, Word, EDC sistemleri)
Sürücü belgesi (B sınıfı - sahada çalışma için)
Ek eğitimler: GMP, farmakovijilans, veri yönetimi (tercih)

İlk pozisyon genellikle Junior CRA veya CRC olarak başlar. 1-2 yıl deneyim sonrası CRA pozisyonuna geçiş yapabilirsiniz.

5. Tıp/sağlık kökenli değilim, GCP eğitimi alabilir miyim?

Evet! GCP eğitimi için mutlaka tıp veya sağlık kökenli olmanıza gerek yok. Kabul edilen bölümler:

Fen Bilimleri: Biyoloji, kimya, biyomühendislik, biyomedikal
Mühendislik: Bilgisayar, endüstri, elektrik-elektronik
İstatistik ve Matematik
Sosyal Bilimler: Psikoloji, sosyoloji (özellikle CRC rolleri için)

Birçok başarılı CRA ve proje yöneticisi biyoloji, MBG veya mühendislik kökenlidir. Önemli olan analitik düşünme, detaycılık ve iletişim becerileridir.

6. GCP eğitimi online mı yoksa yüz yüze mi daha iyidir?

Her iki formatın da avantajları var:

Online Eğitim Avantajları:

Esnek zamanlama
Seyahat ve konaklama maliyeti yok
Daha uygun fiyat
Kayıt izleme imkanı

Yüz Yüze Eğitim Avantajları:

Daha yoğun etkileşim ve networking
Pratik vaka çalışmaları
Gerçek doküman örnekleri
Soru-cevap kolaylığı

Akademik anlamda her iki sertifika da eşdeğer kabul edilir. Tercih tamamen kişisel çalışma tarzına bağlıdır.

7. Klinik araştırma alanında kariyer yapmak için yurt dışı deneyimi şart mı?

Hayır, şart değil ancak büyük avantaj. Türkiye'de:

Güçlü bir klinik araştırma sektörü var
Global CRO'ların Türkiye ofisleri mevcut
Lokal ve multinational ilaç şirketleri çok sayıda klinik çalışma yürütüyor

Yurtdışı deneyimi avantajları:

%50-100 daha yüksek maaş (özellikle AB, ABD, Körfez)
Daha karmaşık çalışmalarda deneyim
Uluslararası network
Kariyer hızlandırma

Çoğu profesyonel Türkiye'de başlayıp 3-5 yıl sonra yurtdışı fırsatlarını değerlendiriyor.

8. GCP eğitimi aldıktan sonra iş bulma süreci nasıl ilerler?

İş arama stratejisi:

1. CV Hazırlama:

ICH-GCP sertifikanızı öne çıkarın
Ek sertifikalar ekleyin (GMP, 21 CFR Part 11, vb.)
Tıbbi terminoloji ve İngilizce seviyenizi belirtin

2. Başvuru Kanalları:

LinkedIn: En aktif platform, recruiter'lar burada arar
Kariyer Siteleri: Kariyer.net, LinkedIn Jobs
Şirket Web Siteleri: Doğrudan CRO ve ilaç şirketi kariyerlerine
Networking: Klinik araştırma konferansları, webinar'lar

3. Beklenen Süre:

Junior pozisyonlar için: 1-3 ay
Aktif iş ilanı sayısı: 50-100+ (sürekli)
İlk pozisyon: CRC veya Junior CRA

4. Mülakat Süreci:

Telefon ön görüşme
Teknik mülakat (GCP bilgisi, vaka çalışmaları)
Yönetici mülakatı
Genellikle 2-3 aşamalı

9. GCP ile ilgili ek eğitimler almam gerekir mi?

GCP temel sertifikadır, ancak kariyerinizi hızlandırmak için önerilen ek eğitimler:

Yüksek Öncelikli:

[GMP (Good Manufacturing Practice)](/blog/GMP-egitimi) - İlaç üretimi standardı
21 CFR Part 11 - FDA elektronik kayıt sistemi
Farmakovijilans Eğitimi - Güvenlik raporlaması

Orta Öncelikli:

ISO 14155 - Tıbbi cihaz klinik araştırmaları
Medical Writing - Rapor ve protokol yazımı
Biyoistatistik - Veri analizi

Tercih Edilen:

CDISC (Clinical Data Interchange Standards Consortium) - Veri standartları
Project Management - Proje yönetimi becerileri
Regulatory Affairs - Düzenleyici işler

10. Klinik araştırma alanında uzun vadeli kariyer hedefim ne olmalı?

Kariyer yolu opsiyonları:

1. Teknik Uzman Yolu:

Junior CRA → CRA → Senior CRA → Lead CRA →
Principal CRA → Senior Principal CRA

Odak: Monitörlük uzmanlığı, saha deneyimi Maaş tavanı: 120.000-150.000 TL/ay

2. Yönetim Yolu:

CRA → Senior CRA → Associate PM →
Project Manager → Senior PM → Director → VP

Odak: Liderlik, çoklu proje yönetimi, bütçe Maaş tavanı: 150.000-250.000+ TL/ay

3. Fonksiyonel Uzmanlaşma:

Regulatory Affairs: Düzenleyici onaylar, başvurular
Data Management: Veri yönetimi, programlama
Pharmacovigilance: Güvenlik ve advers olay yönetimi
Quality Assurance: Kalite güvence, denetim

4. Akademik/Danışmanlık:

Üniversitelerde klinik araştırma merkezlerinde çalışma
Bağımsız GCP eğitmeni/danışman
Etik kurul üyeliği

Her yol kendi avantajlarını ve zorluklarını taşır. Tercih kişisel hedeflerinize, çalışma tarzınıza ve yaşam dengenize bağlıdır.

Sonuç

İyi Klinik Uygulamalar (GCP) eğitimi, klinik araştırma sektöründe kariyer yapmanın olmazsa olmaz ilk adımıdır. ICH-GCP sertifikası ile:

✅ Yüksek maaşlı pozisyonlara erişim (35.000 - 180.000 TL/ay) ✅ Uluslararası kariyer fırsatları ✅ Sürekli gelişen, dinamik bir sektörde çalışma ✅ İlaç geliştirme sürecinde aktif rol alma ✅ İnsan sağlığına doğrudan katkı sağlama ✅ Esnek çalışma modelleri (hybrid, home-based)

Acadezone, 15+ yıllık deneyimi, uzman eğitmen kadrosu ve %95+ sınav başarı oranıyla ICH-GCP eğitiminde Türkiye'nin önde gelen kurumlarından biridir.